{"id":1969,"date":"2025-12-10T13:19:42","date_gmt":"2025-12-10T13:19:42","guid":{"rendered":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/?p=1969"},"modified":"2025-12-11T09:14:38","modified_gmt":"2025-12-11T09:14:38","slug":"podlazniczka-czy-choinka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/2025\/12\/10\/podlazniczka-czy-choinka\/","title":{"rendered":"Pod\u0142a\u017aniczka czy choinka?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kiedy\u015b, zamiast choinki, przy suficie lub pod powa\u0142\u0105 wieszano pod\u0142a\u017aniczk\u0119. To uci\u0119ty czubek \u015bwierka (najcz\u0119\u015bciej), jod\u0142y lub sosny, odwr\u00f3cony do g\u00f3ry nogami i przyozdobiony tym, co da\u0142a natura i co mo\u017cna by\u0142o zje\u015b\u0107. Obowi\u0105zkowo by\u0142y to jab\u0142ka (symbol zdrowia), orzechy (bogactwo i si\u0142a), czasami ciasteczka. Pi\u0119knym dodatkiem do pod\u0142a\u017aniczki by\u0142y s\u0142omiane paj\u0105ki (symbol po\u0142\u0105czenia \u015bwiat\u00f3w), \u0142a\u0144cuchy z kolorowej bibu\u0142y lub papieru oraz wata, kt\u00f3ra by\u0142a namiastk\u0105 \u015bnie\u017cnego puchu. Wieszano j\u0105 przewa\u017cnie nad sto\u0142em, a najwi\u0119ksz\u0105 jej zalet\u0105 by\u0142a oszcz\u0119dno\u015b\u0107 miejsca w wiejskiej cha\u0142upie. By\u0142a symbolem \u017cycia, p\u0142odno\u015bci i obfito\u015bci \u2013 wiecznie zielone igliwie m\u00f3wi nam o trwa\u0142o\u015bci \u017cycia, niezmienno\u015bci i odporno\u015bci na przemijanie. Swoj\u0105 nazw\u0119 wzi\u0119\u0142a od \u201epod\u0142az\u00f3w\u201d, czyli zwyczaju sk\u0142adania wizyt s\u0105siedzkich i rodzinnych po pasterce. Pod\u0142a\u017aniczka bardzo d\u0142ugo pe\u0142ni\u0142a funkcj\u0119 choinki, z czasem jednak to ca\u0142e \u201epe\u0142nowymiarowe\u201d drzewko zdominowa\u0142o \u015awi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia. Dzisiaj widujemy bardziej nowoczesn\u0105 form\u0119 tej ozdoby \u2013 cz\u0119sto w formie wie\u0144ca, powieszonego przy lampie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zwyczaj stawiania choinki trafi\u0142 do Polski w po\u0142owie XIX wieku wraz z protestantami niemieckimi. Ta tradycja rozprzestrzenia\u0142a si\u0119 od zachodu i teren\u00f3w p\u00f3\u0142nocnych. Pierwsze choinki pojawia\u0142y si\u0119 w domach na wsi ju\u017c po pierwszej wojnie \u015bwiatowej. Drzewko to obecnie najcz\u0119\u015bciej spotykana ozdoba \u015awi\u0105t Bo\u017cego Narodzenia \u2013 cz\u0119sto stawia si\u0119 j\u0105 w centralnym widocznym miejscu. Na przestrzeni lat zmienia\u0142y si\u0119 r\u00f3wnie\u017c choinkowe ozdoby \u2013 pocz\u0105tkowo by\u0142y bardzo naturalne sztuki, z czasem pojawi\u0142y si\u0119 bombki i sztuczne \u0142a\u0144cuchy. Wieszanie bombek i zabawek na drzewku ma swoje wyt\u0142umaczenie \u2013 badania Polskiego Atlasu Etnograficznego z lat 80. XX wieku podaj\u0105, \u017ce ozdobne elementy choinek mia\u0142y przypomina\u0107 o czasie narodzin Jezusa, czyli zim\u0105, a w\u0142a\u015bnie wtedy na ig\u0142ach wisia\u0142y i pi\u0119knie b\u0142yszcza\u0142y sople lodu. W latach 80. zacz\u0119to na drzewkach stoj\u0105cych w ogrodzie wiesza\u0107 lampki elektryczne.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zgodnie z tradycj\u0105 choinka powinna sta\u0107 do Trzech Kr\u00f3li (6 stycznia) lub do dnia Matki Boskiej Gromnicznej (2 lutego).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kiedy\u015b, zamiast choinki, przy suficie lub pod powa\u0142\u0105 wieszano pod\u0142a\u017aniczk\u0119. To uci\u0119ty czubek \u015bwierka (najcz\u0119\u015bciej), jod\u0142y lub sosny, odwr\u00f3cony do g\u00f3ry nogami i przyozdobiony tym, co da\u0142a natura i co mo\u017cna by\u0142o zje\u015b\u0107. Obowi\u0105zkowo by\u0142y to jab\u0142ka (symbol zdrowia), orzechy (bogactwo i si\u0142a), czasami ciasteczka. Pi\u0119knym dodatkiem do pod\u0142a\u017aniczki by\u0142y s\u0142omiane paj\u0105ki (symbol po\u0142\u0105czenia \u015bwiat\u00f3w), [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1975,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1969","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1969","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1969"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1969\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1971,"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1969\/revisions\/1971"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1975"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1969"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1969"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1969"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}