Zar\u0119czyny wygl\u0105da\u0142y rozmaicie w r\u00f3\u017cnych stronach kraju, a nawet w obr\u0119bie tego samego regionu. Nazywane by\u0142y te\u017c zr\u0119kowinami, zm\u00f3winami, pier\u015bcionkami. Pocz\u0105tkowo by\u0142a to skromna uroczysto\u015b\u0107 w gronie najbli\u017cszych, ale na pocz\u0105tkach XX wieku przybra\u0142a form\u0119 znacznie bogatsz\u0105 i bardziej zewn\u0119trzn\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Im bardziej by\u0142y huczne, tym by\u0142a wi\u0119ksza waga zwi\u0105zku tych dwojga ludzi. Zar\u0119czyny mia\u0142y cz\u0119sto bardzo uroczysty przebieg. Zdarza\u0142o si\u0119, \u017ce do domu panny kawaler jecha\u0142 ca\u0142ym pochodem wraz z muzykantami, rodzicami, s\u0105siadami i swat ze swatk\u0105. Cz\u0119sto by\u0142o g\u0142o\u015bno, hucznie i rado\u015bnie. Kawaler powinien zajecha\u0107 pod dom na pi\u0119knym koniu lub bryczk\u0105, a w domu panny czeka\u0142 ju\u017c pocz\u0119stunek. Najcz\u0119\u015bciej chleb i w\u00f3dk\u0119 przynosi\u0142 w\u0142a\u015bnie kandydat na m\u0119\u017ca.<\/p>\n\n\n\n
Przed zar\u0119czynami m\u0142odzi kroili chleb, maczali go w soli i jedli. Wed\u0142ug wierze\u0144, kto prze\u0142kn\u0105\u0142 go pierwszy, ten mia\u0142 rz\u0105dzi\u0107 domem. A dlaczego chleb? By\u0142 to pokarm otoczony najwi\u0119kszym szacunkiem, a jego brak oznacza\u0142 wielk\u0105 bied\u0119. Wypiekanie chleba te\u017c nie by\u0142o wcale takie proste i kr\u00f3tkie. Trwa\u0142o czasami kilka dni, bo trzeba by\u0142o przygotowa\u0107 zakwas, robiono zaczyn, potem ciasto, a kiedy uros\u0142o, wk\u0142ada\u0142o si\u0119 z specjalnego koszyczka i dopiero do pieca chlebowego. Bardzo cz\u0119sto kpiono z m\u0142odej kobiety, kt\u00f3ra nie potrafi\u0142a upiec takiego chleba.<\/p>\n\n\n\n
Kiedy ju\u017c m\u0142odzieniec zajecha\u0142 pod dom panny mia\u0142 zar\u0119czynow\u0105 przemow\u0119. Ojciec lub swat witali go\u015bci, prosili do sto\u0142u, ale zanim do tego dosz\u0142o, przysz\u0142y starosta weselny dokonywa\u0142 samego rytua\u0142u zar\u0119czyn.<\/p>\n\n\n\n
\u201eTej nie kocham, tej nie lubi\u0119, tej nie uca\u0142uj\u0119, a chusteczk\u0119 haftowan\u0105 tobie podaruj\u0119\u2026\u201d – znany nam wszystkim tekst piosenki ma nawi\u0105zanie w\u0142a\u015bnie do rytua\u0142u dawnych zar\u0119czyn, kiedy to nie by\u0142o tak popularne zak\u0142adanie pier\u015bcionk\u00f3w, bo to starosta weselny wi\u0105za\u0142 d\u0142onie narzeczonych szarf\u0105 lub chustk\u0105 i skrapia\u0142 je \u015bwi\u0119con\u0105 wod\u0105. To by\u0142y symboliczne zar\u0119czyny. Dopiero p\u00f3\u017aniej szarfy zast\u0105pi\u0142y pier\u015bcionki z rozmaitego kruszcu lub z \u017celaza.<\/p>\n\n\n\n
Potem by\u0142a te\u017c mowa o posagu i szczeg\u00f3\u0142ach dotycz\u0105cych wiana. Starosta przy tym mia\u0142 stosown\u0105 mow\u0119, przygrywa\u0142a kapela, weso\u0142e przy\u015bpiewki. Do domu rozchodzono si\u0119 dopiero nad ranem. Po zar\u0119czynach dawa\u0142o si\u0119 na zapowiedzi w ko\u015bciele i mo\u017cna by\u0142o prosi\u0107 go\u015bci, najpierw krewnych, najstarszych, tych najwa\u017cniejszych. Innych prosi\u0142 wybrany przez m\u0142odych dru\u017cba.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Zar\u0119czyny wygl\u0105da\u0142y rozmaicie w r\u00f3\u017cnych stronach kraju, a nawet w obr\u0119bie tego samego regionu. Nazywane by\u0142y te\u017c zr\u0119kowinami, zm\u00f3winami, pier\u015bcionkami. Pocz\u0105tkowo by\u0142a to skromna uroczysto\u015b\u0107 w gronie najbli\u017cszych, ale na pocz\u0105tkach XX wieku przybra\u0142a form\u0119 znacznie bogatsz\u0105 i bardziej zewn\u0119trzn\u0105. Im bardziej by\u0142y huczne, tym by\u0142a wi\u0119ksza waga zwi\u0105zku tych dwojga ludzi. Zar\u0119czyny mia\u0142y cz\u0119sto […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1298,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-1036","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-obrzedy-i-tradycje-wsi-polskiej"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1036","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1036"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1036\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1039,"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1036\/revisions\/1039"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1298"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1036"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1036"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gminnecentrum.pl\/zagroda\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1036"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}